Problemy zdrowia psychicznego u dzieci stają się coraz powszechniejsze!


Problemy zdrowia psychicznego u dzieci stają się coraz powszechniejsze, są skutkiem wielu

czynników, między innymi trudności okresu dorastania, problemów życia rodzinnego, warunków

społeczno-ekonomicznych, a także relacji rodziców z dzieckiem, których ograniczenie może

prowadzić do poczucia osamotnienia i zwiększać ryzyko zachowań autodestrukcyjnych.


Wielu młodych ludzi zmaga się z tym, jak się czują. Mają problemy z przyjaciółmi, rodziną, szkołą, są niespokojni, przygnębieni, drażliwi lub źli, przy czym te symptomy mogą się na siebie nakładać, powodując gwałtowne i nieoczekiwane zmiany nastroju i wybuchy emocji. Na zdrowie psychiczne wpływają liczne czynniki. Pośród tych, które mogą się przyczyniać do trudności w okresie dorastania, wymienia się: presję na dopasowanie się do rówieśników, odkrywanie tożsamości seksualnej, pragnienie większej autonomii i wszechobecny dostęp do sieci wirtualnej i korzystanie z niej.


Z opublikowanego we wrześniu raportu Najwyższej Izby Kontroli dowiadujemy się, że co najmniej

9% dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia, czyli ok. 630 tys., wymaga pomocy systemu lecznictwa psychiatrycznego i psychologicznego.

Do natłoku przemian, związanych z rozwojem biologicznym, emocjonalnym, a także poznawczym,

dzieci i młodzieży doszło kolejne utrudnienie – pandemia COVID-19, która negatywnie wpływa na życie i zdrowie milionów ludzi, w tym istotnie na kondycję psychiczną dorastających. W związku z zamknięciem szkół i odwołanymi aktywnościami pozaszkolnymi wiele uczniów traci jedne z najważniejszych przeżyć swojego młodego życia, takie jak rozmowy z przyjaciółmi, udział w różnorodnych zajęciach czy poszukiwania swoich pasji i dróg rozwoju. Dorastający, którzy stają w obliczu zmian życiowych, z powodu wybuchu pandemii, czują się wyobcowani, niespokojni i niepewni. Sytuacja, w której młodzi nagle zostali odcięci od swoich przyjaciół, zamknięci w domach, a dodatkowo obciążeni nowym trybem edukacji zdalnej, jest wyjątkowo trudna.


Dzieci i młodzież należą do grupy wrażliwej na przeżywaną niepewność wynikającą z pandemii. Trudno jest im poradzić sobie z nadmierną ilością zadań, czują się przytłoczeni i przeciążeni. Sprawia im trudność zrozumienie tego, co się dzieje z ich emocjami. W związku z tym kluczową potrzebą jest wsparcie ich w radzeniu sobie z przeżywanymi doznaniami.

Zadbanie o równowagę emocjonalną wśród dzieci i młodzieży oraz dostarczenie im możliwych sposobów radzenia sobie z trudnymi emocjami mogą wpłynąć na polepszenie ich kondycji psychicznej lub przynajmniej pomogą zredukować dyskomfort wywołany nową, niepewną sytuacją. To z kolei pozwoli na ułatwienie procesu przystosowania się do pojawiających się zmian związanych z dojrzewaniem.

W wypadku, gdy dotknięte zaburzeniami psychicznymi dzieci nie otrzymają odpowiedniego wsparcia i opieki, to trudności, które mają, mogą się pogłębiać i rzutować na dorosłość, pogarszając zarówno zdrowie fizyczne, jak i psychiczne oraz ograniczając możliwości prowadzenia satysfakcjonującego życia w wieku dorosłym.


Dlatego odpowiednio wczesna diagnostyka i leczenie są wyjątkowo istotne.


Jak wskazuje NIK podstawową zasadą terapii dzieci i młodzieży, w przypadku pogorszenia się ich

stanu psychicznego, jest kompleksowość diagnozy psychologicznej i lekarskiej oraz wielokierunkowego procesu leczenia i rehabilitacji, mając na uwadze kontekst społeczny i rodzinny, w jakim dziecko funkcjonuje. Leczenie dzieci i młodzieży powinno obejmować psychoterapię, oddziaływania rodzinne oraz środki farmakologiczne, jeżeli są konieczne.

Rodzice i członkowie rodziny zwykle jako pierwsi zauważają, czy dziecko przejawia trudności lub

niepokojące zachowania. Znakami ostrzegawczymi dla opiekunów, które mogą wskazywać na potrzebę profesjonalnej pomocy, mogą być: częste napady złości, spadek wyników w szkole, wycofanie, regularne zamartwianie się bądź niepokój, uporczywe koszmary, powtarzająca się odmowa chodzenia do szkoły, smutek lub drażliwość, natrętne nieposłuszeństwo i agresja oraz trudności w nawiązywaniu relacji z rówieśnikami. Pomoc psychologa ma służyć zrozumieniu zachowań dziecka w kontekście tego, co dzieje się w rodzinie, a następnie wspomóc opiekunów we wprowadzaniu zmian.

Specjalista może także dokonać diagnozy i zaproponować odpowiednią terapię. Konsult

acja z psychologiem to dla dziecka ogromne wsparcie, a dla jego rodziców – nieoceniony drogowskaz w zawikłanej drodze wychowania.